خواندنیها · استاندارد و دقت وزن
چرا وزن واقعی آهن با جدول فرق دارد؟

وزن واقعی میلگرد و آهن با جدول استاندارد فرق دارد، چون هیچ کارخانهای مقطع را دقیقاً با وزن جدول نورد نمیکند و استانداردها برای هر مقطع بازهٔ رواداری وزنی تعریف کردهاند. برای میلگرد، استاندارد ملی ۳۱۳۲ این بازه را از هشت درصد (نمرهٔ ۶ و ۸) تا چهار درصد (۲۵ به بالا) گذاشته است؛ نمرهٔ ۱۶ پنج درصد.
چرا وزن واقعی آهن با جدول فرق دارد و رواداری وزنی یعنی چه؟
رواداری وزنی یعنی استاندارد بهجای یک عدد قطعی، یک بازهٔ مجاز تعریف میکند. دلیلش فیزیک نورد است: فولاد داغ از میان غلتکها رد میشود و ضخامتش چند دهم میلیمتر نوسان طبیعی دارد؛ همین نوسان کوچک، روی طول یک شاخهٔ دوازدهمتری به چند صد گرم اختلاف وزن تبدیل میشود. استاندارد ملی ایران ۳۱۳۲ (معادل ISO 6935-2) این بازه را برای میلگرد بهصورت درصدی از وزن نظری هر نمره اعلام کرده — نه به این معنی که کارخانه اشتباه کرده، به این معنی که فیزیک نورد همینقدر دقیق است. چکیدهٔ ISO 6935-2 دامنهٔ سند را اینطور مینویسد: «This document specifies technical requirements for ribbed bars to be used as reinforcement in concrete».
پرسشهای رایج
وزن جدول میلگرد دقیقتر است یا وزن باسکول؟
جدول مقدار نظری و مرجع مقایسه را میدهد؛ باسکول جرم واقعی همین محموله را نشان میدهد و هیچکدام بهتنهایی «دقیقتر» نیست. اختلاف این دو تا حد رواداری استاندارد طبیعی است؛ برای تسویه باید شرط فاکتور و قرارداد هم بررسی شود.
چند درصد اختلاف وزن میلگرد طبیعی است؟
در میلگرد، درصد مجاز به نمره وابسته است: برای نمرهٔ ۶ و ۸ تا هشت درصد، ۱۰ و ۱۲ تا شش درصد، ۱۴ تا ۲۲ تا پنج درصد و ۲۵ به بالا تا چهار درصد طبق استاندارد ملی ۳۱۳۲؛ این درصد به جرم هر متر نسبت به مقدار اسمی جدول مربوط است.
چرا دو کارخانه یک میلگرد با وزن متفاوت میدهند؟
اگر نمره و طول یکسان باشد، تفاوت وزن واقعی میتواند از جایگاه محصول در بازهٔ رواداری تولید ناشی شود؛ وزن اسمی یکی است اما وزن هر شاخه الزاماً دقیقاً همان عدد نیست. برای مقایسهٔ دو قیمت، نمره، وزن اسمی و نام کارخانه را با هم در فاکتور بنویسید.
منابع
- استاندارد ملی ایران ۳۱۳۲standard.inso.gov.ir
- ISO 6935-2:2019iso.org
نظرها
هنوز نظری برای این صفحه ثبت نشده. نخستین نفر باشید؛ تجربهٔ شما از بازار یا کارگاه به دیگران هم کمک میکند.