آهن‌حساب
قیمت روزدر حال گرفتن قیمت‌ها…

خواندنی‌ها · استاندارد و دقت وزن

جدول آچارخور پیچ و مهره؛ M6 تا M20 و تفاوت DIN و ISO

آچارخور پیچ‌های شش‌گوش از M6 تا M20، بر حسب میلی‌متر، در استاندارد قدیم DIN 933 و استاندارد جدید ISO 4017
آچارخور پیچ‌های شش‌گوش از M6 تا M20، بر حسب میلی‌متر، در استاندارد قدیم DIN 933 و استاندارد جدید ISO 4017

آچارخور پیچ M10 در ISO 4017 برابر ۱۶ میلی‌متر است، نه قطر رزوه. اندازهٔ آچار از قطر رزوه جداست و به نوع و استاندارد پیچ یا مهره بستگی دارد. عدد ۱۷ میلی‌متر که در بعضی جدول‌ها می‌بینید به مشخصات قدیمی‌تر برمی‌گردد؛ پس برای خرید، M10 و استاندارد را با هم بخوانید.

تعداد پیچ و مهره در هر کیلومحاسبه کن ←
نوشتهٔ تحریریهٔ آهن‌حساببه‌روزرسانی زمان مطالعه: ۴ دقیقه

آچارخور پیچ و مهره دقیقاً چه چیزی را اندازه می‌گیرد؟

آچارخور فاصلهٔ دو وجه موازی سر شش‌گوش پیچ یا مهره است؛ یعنی همان بعدی که باید با دهانهٔ آچار یا بکس جور شود، نه قطر رزوه و نه طول پیچ. بنابراین M10 نام رزوه است و عدد آچارخور را باید از استاندارد همان نوع پیچ یا مهره گرفت.

اگر هدف از اندازه‌گیری، خرید و شمارش بسته است، بعد از تشخیص سایز می‌توانید تعداد پیچ و مهره در هر کیلو را هم بررسی کنید؛ این دو سؤال را نباید با هم قاطی کرد.

جدول آچارخور پیچ‌های شش‌گوش از M6 تا M20 چه می‌گوید؟

طبق ISO 4017 در پیچ‌های شش‌گوش متریک، M6 آچارخور ۱۰ میلی‌متر، M8 آچارخور ۱۳ میلی‌متر، M10 آچارخور ۱۶ میلی‌متر، M12 آچارخور ۱۸ میلی‌متر، M14 آچارخور ۲۱ میلی‌متر، M16 آچارخور ۲۴ میلی‌متر و M20 آچارخور ۳۰ میلی‌متر دارد؛ این مقادیر را باید همراه با استاندارد و نوع سر پیچ خواند.

اگر علاوه بر پیچ دنبال ابعاد مقاطع آهنی هستید، سایز و مشخصات مقاطع فولادی مرجع جداگانه‌ای برای آن موضوع است.

چرا در جدول‌های قدیمی M10، M12 و M14 یک نمرهٔ آچار بزرگ‌تر دیده می‌شود؟

در جدول‌های قدیمی M10، M12 و M14 آچارخور ۱۷، ۱۹ و ۲۲ میلی‌متر دیده می‌شود، چون این اعداد به DIN قدیمی برمی‌گردند؛ در ISO 4017 همین سه رزوه آچارخور ۱۶، ۱۸ و ۲۱ میلی‌متر دارند و علت اختلاف، تفاوت نسل استانداردهای ابعادی است.

راستی‌آزمایی وب تأیید می‌کند که ISO 4017:2022 استاندارد جاری پیچ سر شش‌گوش است و ویرایش ۲۰۲۲ جای ویرایش ۲۰۱۴ را گرفته است؛ بنابراین در خرید، «M10» به‌تنهایی کافی نیست و استاندارد مرجع یا مشخصات کالای روی بسته باید روشن باشد.

برای پیچ M10 چه آچاری لازم است؟

اگر پیچ طبق ISO 4017 فعلی باشد، آچارخور آن ۱۶ میلی‌متر است؛ عدد ۱۷ میلی‌متر را باید به‌عنوان اندازهٔ نسل قدیمی یا استاندارد متفاوت در نظر گرفت، نه یک تناقض بی‌دلیل در جدول.

اگر از انبار قدیمی پیچ می‌خرید، به‌جای فشار دادن آچار نامتناسب، خود سر پیچ را اندازه بگیرید و مرجع استاندارد را از فروشنده بخواهید.

آیا آچارخور مهرهٔ شش‌گوش با پیچ هم‌اندازه است؟

آچارخور مهرهٔ شش‌گوش از جدول استاندارد خود مهره تعیین می‌شود و نباید آن را از روی قطر رزوه یا آچارخور پیچ حدس زد. استاندارد ISO 4032 برای مهرهٔ شش‌گوش یک مرجع جدا از ISO 4017 است؛ پس هنگام خرید عمده، مشخصات پیچ و مهره را جداگانه کنترل کنید.

این تفکیک یکی از جاهایی است که جدول‌های عمومی بازار معمولاً ساده‌سازی می‌کنند؛ اگر کلاس مقاومتی هم مهم است، کلاس و گرید پیچ و مهره در بازار آهن دقیقاً یعنی چه؟ را کنار جدول سایز بخوانید.

آیا فرمول تقریبی می‌تواند جای جدول آچارخور را بگیرد؟

فرمول تقریبی جای جدول آچارخور را نمی‌گیرد؛ در خرید یا کنترل کارگاهی باید جدول استاندارد را مبنا گرفت. رابطه‌هایی مانند «آچارخور تقریباً برابر بخشی از قطر رزوه» ممکن است برای تخمین اولیه به‌کار بروند، اما استاندارد مستقیماً بعد آچارخور را تعیین می‌کند و تغییر نسل استاندارد می‌تواند همان رزوه را با سر متفاوت تعریف کند.

فرمول تقریبی بدون تعیین استاندارد، علت اختلاف جدول‌ها را توضیح نمی‌دهد.

اگر آچار بزرگ‌تر یا کوچک‌تر باشد چه اتفاقی می‌افتد؟

آچار کوچک‌تر روی سر پیچ جا نمی‌رود و آچار بزرگ‌تر لقی ایجاد می‌کند؛ نتیجه می‌تواند آسیب به گوشه‌های سر شش‌گوش و دشوار شدن بازکردن پیچ باشد. در کارگاه، اگر بین دو سایز مردد هستید، به‌جای اعمال فشار، اول استاندارد یا اندازهٔ واقعی سر را کنترل کنید.

برای تشخیص جنس خود پیچ در کنار ابعاد، چطور در کارگاه پیچ استیل را از آهنی و گالوانیزه تشخیص بدهیم؟ مسیر مکمل این صفحه است. برای اتصالی که فقط از یک طرف قابل دسترسی است، میخ پرچ چیست و نمره و سایز روی بسته یعنی چه را ببینید.

پرسش‌های رایج

آچار M8 چند است؟

در جدول همین صفحه، آچارخور M8 برابر ۱۳ میلی‌متر است. این عدد مربوط به بعد آچارخور سر شش‌گوش است، نه قطر رزوه. اگر پیچ از نوع یا استاندارد دیگری باشد، باید جدول همان استاندارد را بررسی کنید؛ نام M8 به‌تنهایی شکل سر و آچارخور را تعیین نمی‌کند.

آیا سایز پیچ همان سایز آچار است؟

خیر. M10 مثلاً نام قطر اسمی رزوه است، در حالی که آچارخور فاصلهٔ دو وجه موازی سر شش‌گوش را بیان می‌کند. به همین دلیل ممکن است یک پیچ M10 طبق یک استاندارد آچارخور ۱۶ میلی‌متر داشته باشد و نمونهٔ قدیمی‌تر آن در جدول دیگری با اندازهٔ متفاوت دیده شود.

پیچ M14 با آچار ۲۱ یا ۲۲ باز می‌شود؟

برای مشخصات ISO فعلیِ متن، M14 آچارخور ۲۱ میلی‌متر دارد؛ عدد ۲۲ میلی‌متر در دادهٔ قبلی به نسخهٔ قدیمی‌تر نسبت داده شده است. اگر پیچ از موجودی قدیمی است، پیش از اعمال گشتاور، اندازهٔ واقعی سر و استاندارد مرجع را کنترل کنید.

پیچ M18 آچار چند می‌خورد؟

آچارخور پیچ شش‌گوش M18 در هر دو جدول ISO 4017 و DIN 933 برابر ۲۷ میلی‌متر است و اختلاف قدیم و جدید که در M10 تا M14 می‌بینید اینجا وجود ندارد. اگر با پیچ ۱۸ همین M18 را می‌گویید، آچار ۲۷ یا بکس ۲۷ لازم دارید.

منابع

نظرها

هنوز نظری برای این صفحه ثبت نشده. نخستین نفر باشید؛ تجربهٔ شما از بازار یا کارگاه به دیگران هم کمک می‌کند.

نظر یا پرسش خود را بنویسید

نظر پس از بررسی منتشر می‌شود. ایمیل و شماره نمی‌خواهیم؛ اطلاعات تماس هم ننویسید.

نظرتان رسید و پس از بررسی، معمولاً تا یک روز، همین‌جا منتشر می‌شود.